Servis istasyonlarında lastiklerin hava basıncını ölçmek için kullanılan manometrelerin uzun düşey boruları vardır ve bunların içinde gümüş renkli  sıvı bir sütun bulunur: Bu sıvı cıvadır (atom numarası 80; atom ağırlığı; 200,61; kimyasal simgesi Hg). Cıva, demire ya da kurşuna benzeyen, ama normal sıcaklıkta erimiş halde bulunan bir metaldir. Soğutulursa -39 derecede katılaşır. Bütün metaller gibi, iyi bir ısı ve elektrik etkenidir. Bu nedenle, termometrelerde ve bazı elektrik kontaklarında kullanılmaktadır.

Cıva, 357  dereceye kadar ısıtılarak buharlaştırılabilir; bu buharlar sağlığa zararlı olduğundan, solumaktan kaçınmak gerekir. Söz konusu buhar, motor ötesi ışınlar üreten lambalarda gaz olarak kullanılır. Sıvı cıva, ayrıca bazı önemli özelliklerde gösterir. Her şeyden önce çok yoğun bir sıvıdır (yoğunluk 13,6) ve bu yüzden bir demir parçası, cıva üstünde kolayca yüzer. Bir başka ilgi çekici özelliği, sıvı civanın çok hareketli küçük küresel damlacıklara ayrılmasıdır. Ayrıca, bir kapta (sözgelimi bir cam boruda) bulunan civa, suyun tersine camı ıslatmaz. Bu olaylar, cıvada çok yüksek olan ve yüzey gerilimi denilen özelliğe bağlıdır.

Yüksek yüzey gerilimi, cıva damlacıklarına küresel bir biçim verir.

Bu metalin özellikleri bu kadarla bitmez. Sözgelimi, alüminyumdan bir tel ya da levhayı cıvaya daldırıp çıkaralım ve açık havada bırakalım; hemen, bitki gibi gelişen iplikçikler oluşturur ve alüminyum oksitlenir. Aynı olay altın mücevhere değmesini önlemek gerekir. Cıva, ötesi metallerle normal sıcaklıkta yalın karışımlar halinde kolayca alaşım oluşturur; bu alaşımlara malgama adı verilir. Diş hekimleri, çürük dişleri çoğunlukla gümüş ve kalaydan oluşan bir malgama ile doldurur.

Cıva Hakkında Bilgi

Öte yandan cıvanın da oksitlenme özelliği vardır; ama kuru havadan etkilenmez. Sıcakta oksitlenerek kırmızı renkte cıva oksidi (Hg2O) verir. Bu oksit, ısıtılırsa ayrışarak oksijen açığa çıkarır ve bir cıva çökeleği bırakır. Bu iki deneyi Lavaisier yapmış ve böylece ilk kez, havanın oksijenini giderek kalan gazda azotu bulmuştur.

Hidroklorik asit gibi oksitleyici olmayan asitler, cıva üstünde etki yapmaz; nitrik asit gibi oksitleyici asitler ise cıvayı kolayca etkiler; cıva üstüne nitrik asit dökülürse, bol miktarda kızıl renkli azot oksit buharları açığa çıkar ve cıva nitrat oluşur.

Cıva Hakkında Bilgi zincifre

İspanya’da, İtalya’da ve S.S.C.B’nde çıkarılan ve cıva elde etmeye yarayan zincifre, güzel kırmızı bir renktedir. Romalı kadınlar, dudaklarına çekicilik vermek için toz halinde zincifre kullanırlardı.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

DMCA.com Protection Status